Ŋun su:Sabon Harshe/Sandbox
Yi palo
Words:[1]
Part 1
[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]| English | Dagbanli |
|---|---|
| aardvark | timbuŋ |
| abdomen (lower) | saɣiŋga |
| abortion | bikpaɣibu |
| acacia | goo |
| acha grass, fonio, 'hungry-grass/rice' | kabiga |
| ache, pain [n.] | yaali |
| acne | dakolizini |
| aerial yam | firiginli |
| agama lizard | baŋa |
| Akan person | Kambɔŋa |
| albino | zabiga |
| albino person | boliŋga |
| animal | biŋkɔbigu |
| ant | guluŋgua |
| Arab | Laribu |
| artery | ʒisoli |
| arthritis, swelling in the joints | kambɔŋgbara |
| Ashanti person | Kambɔŋa |
| Asian, Lebanese person | Kɔtachi |
| Assemblies of God church | aleluyani |
| athlete's foot | shinshimi |
| avocado (-pear) | paya |
| baboon | kparili |
| back (anat.) | yaaŋa |
| balloon | abinfuura |
| bambara bean | simkpilli |
| banana | kɔdu |
| bark (of tree) | pɔɣu |
| bat, fruit-bat | zɔŋ |
| bats | zɔna |
| bauxite | looloo |
| beans | waache |
| bear | bɛɛ |
| bed | bindoo |
| bed bug | balimkpɛɣu |
| bee | shia |
| belly | puli, puu |
| belly, stomach (internal) | pua |
| bird | nooŋa, dirigu |
| bitter, to be v. to]] | |
| black, to be ~ v. sabili]] | |
| black-eyed pea | tuuli |
| bladder (anat.) | dulinsurigu |
| blood | ʒim, kɔri |
| boat | ŋariŋ |
| body-hair | kɔbigu |
| bone | kɔbili |
| bones kɔba]] | |
| borassus palm | kpukpaliga |
| bottle (calabash) | sagboo |
| bovine | nahu |
| bow (for shooting) | tɔbu |
| bow (musical) | jɛnjili |
| brain pl. zuɣupuri]] | |
| branch of a tree | wulli |
| breast (female) | bihili |
| breastbone | gabili |
| breath | vuhim |
| bronze | daa^nya |
| broom | sɔɣu |
| buffalo | yɔnahu |
| bugle, horn | bani |
| Bugum, fire-festival | buɣim |
| bushbaby | mabiga |
| bush-cow | yɔnahu |
| bush turkey | namiɔŋ |
| Bustard (bird) | namiɔŋ |
| butter | bihikpam |
| calf of leg | bee |
| calyx | wuba |
| camel | laakumi |
| canary | tiita |
| cane rat | ŋɔŋli |
| canoe | ŋariŋ |
| cassava | banchi, katiŋguŋa |
| caterpillar | zunzuli |
| cattle (crossbreed of zebu and shorthorn) pl. gɔbidola]] | |
| cattle-egret | laɣipiɛliga, naɣipiɛriga |
| Caucasian, person of ~ race | Nasara |
| caves pl. gburuŋkaba]] | |
| cereal/s | kahu |
| charcoal pl. sala]] | |
| chicken | noo |
| child | bia |
| cinnamon | sinnamɔn |
| civet | zini |
| civet, two-spotted | jaŋkumbuŋ |
| civets zina]] | |
| cockroach | lɛligu |
| coconut | kpakpa |
| coconut palm | kpukpaliga |
| cocoyam | bankani |
| coffee | tii |
| coin | laɣifu |
| colobus | ŋmansuliga |
| comb | afi |
| consumption, TB. | paɣikɔhiŋgu |
| corn, cooked ~ | yɔrɔyɔro |
| corn, yellow ~ | kawaanʒee |
| cotton, kapok | gumdi |
| coucal | kunoolɔɣu |
| cow | nahu |
| cow pea | tuuli |
| cowry | laɣifu |
| crab | jatolɛlle, jeeŋa |
| cricket (insect) | paaŋa |
| crocodile | nyɛbiga, nyabiga |
| crow (bird), pied crow | kahiŋkɔɣu |
| cucumber | kukomba |
| Dagbamba language | Dagbanli |
| Dagbong, country of the Dagbamba | Dagbɔŋ |
| Dagomba Dagbambila]] | |
| Dagomba festival | Chimsi |
| Dagomba man | Dagbandoo |
| Dagomba person | Dagbambia, Dagbana |
| Dagomba person, young ~ | Dagbambila |
| Dagomba woman | Dagbampaɣa |
| Damba dance - first ~ ~ eleventh of the month | Somo Damba |
| Damba-eve | Siŋkaafa Gahimbu Dali |
| Damba festival | Damba |
| dance [type] circular dance of the Gushiegu people | dimbu |
| date palm | dɔbino |
| dates (fruit) | dɔbino |
| dawadawa tree | doo |
| demon | kpilikpariga |
| dew | maligim |
| Diospyros tree | gaa |
| dirt | daɣiri |
| disease (swelling) | afo |
| disease, enlargement of the spleen | luɣili |
| ditch | bɔɣili |
| dog | baa |
| dogs bahi]] | |
| doll | bia |
| donkey | buŋa |
| dove (domestic, or general) | ŋmani |
| dragonfly | kulilia, saapaɣa |
| drink v. nyu]] | |
| drug | tim |
| drum | daliga |
| drum (hour-glass-) | luŋa |
| drum, calabash~ | bindili |
| drum, slit-drum | balaŋkɔn |
| drum-skin | gbungbamba |
| duck | gbun^yaɣu |
| duiker | kparibua |
| dung | bindi |
| dung beetle | binajaɣirigu |
| dysentery | pumahigu |
| dysmenorrhoea | kaɣiligu |
| dysmenorrhoea, painful menstruation | sompuɣili |
| eagle | tɔrili |
| ear | tibili |
| earache | sankaŋ |
| ears | tiba |
| earth | tandi |
| earth, world | tiŋgbani |
| earth and rock, soft | gbiŋgbɛli |
| earthquake | tiŋgbandamli |
| earthworm | sambarigu |
| earwax | tibibindi |
| earwig | paandɔchirigu |
| eat (meat, bread, rice, yam ...) v. ŋubi]] | |
| eat, consume v. di]] | |
| eczema | gbani |
| egg | galli |
| eggs gala]] | |
| egret | laɣipiɛliga, naɣipiɛliga |
| egusi pl. nili]] | |
| eight num. anii]] | |
| eighteen num. pisaayika]] | |
| eighteenth day of Damba, day for homage | Naa Damba |
| eighth day | naba dali |
| eighty num. pihinii]] | |
| elbow | kpuŋkpaŋgua |
| elbow joint | kpuŋkpani |
| electric fish | niɣilinli |
| elephant | wɔbigu, wɔbilaa |
| elephant (epithet) | binjua |
| elephants | wɔbiri |
| elephantiasis | napɔntimtimli |
| elephantiasis of the scrotum | poli |
| elephantiasis sufferer | polilana |
| eleven num. piniyini]] | |
| enema | gbinchibili |
| enema (procedure) | duula |
| epidemic | alɔbo |
| ethnic group | birili |
| ethnic group, tribe | balli |
| eunuch | namɔɣili |
| Europe | Tuure |
| European | Anashaara, Silimiŋa |
| European person | gbampiɛlli |
| ewe | piɛnyaŋ |
| Ewe | Aligbe |
| ewe lamb | piɛsabila, piɛsaa |
| eye | nini, nifu |
| eye(ball) | nimbila |
| eye/s | nin- |
| eyeball | nimbiɛlim |
| face | ninni, nina |
| face, surface, facet of an object | nini |
| famly, brotherhood, a family affair | mabiligu |
| famous person | yulilana |
| fan palm | kpukpaliga |
| fan-palm leaves | kpukpaligbɔŋ |
| farm, field | puu |
| farm produce | atam |
| farms pl. puri]] | |
| fart | binfam |
| fat | kpam |
| fat, to be v. bara]] | |
| father | ba |
| fatigue | wumsim |
| fat of an animal | biŋkpam |
| feather (chicken's) | nɔkɔbigu |
| feathers | kɔbigu |
| female adj. 'nyaŋ]] | |
| female (esp. ~-baby) | paɣa |
| female, young | -saa |
| female animal | binnyaŋ |
| ferry | lɔŋchi |
| fertility | kulim |
| festival | chuɣu |
| field | polo |
| field mouse [sp.] | sabitiŋgbuŋ |
| fields wahi]] | |
| fifteen num. pinaanu]] | |
| fifty num. pihinu]] | |
| fig tree | kiŋkaŋa |
| fin | goo |
| finger | nubila |
| fire | buɣim |
| fire believed to be caused by witchcraft | sɔbuɣim |
| fire-festival, Bugum | buɣim |
| firefly | buɣimtitia |
| firepan pl. moorisi]] | |
| fireplace | daaŋa |
| fish (general) | ziŋa |
| fish bones pl. sahi]] | |
| fish-hook | goo |
| five num. anu, -nu]] | |
| flame/s | nɛm |
| flatulence | binfam |
| flea | baŋkaŋa |
| flies zɔhi]] | |
| flint | chɛribo |
| flint knife | piliŋ |
| flints chɛba]] | |
| flood | kɔkpɛɣu |
| flour | zim |
| flowers | pum |
| flowers of (false-)silk-cotton | vabipum |
| fly, biting | pɔɣu |
| fly, house-fly | zoo |
| fly, to ~ v. yiɣi]] | |
| flying ant, termite | chami |
| flying creature | yiɣirigu |
| flying-fox | zɔŋ, zunzɔŋ |
| folk-story | silinli |
| folktale | salinli |
| fonio, acha grass, 'hungry-grass/rice' | kabiga |
| foot | nabili |
| forearm | kpuŋkaŋa |
| forefather | yabidoo |
| forefinger | Naawuni nubila |
| forehead | gbɛɣu |
| foreheads gbɛri]] | |
| foreign(er) | tinzun |
| foreign countries tiŋduya]] | |
| foreigner | sana |
| foreigners pl. tinduyanima, tinzunnima]] | |
| forelimb | nuu |
| forest | bɔŋ |
| four num. anahi]] | |
| fourteen num. pinaanahi]] | |
| fowl gbungbuŋ]] | |
| fowl (featherless) | babili |
| fowl-lice | nɔyuni |
| fowls nɔhi]] | |
| Frafra/Farefare, person from Upper Region | Guringa |
| Frafra/Farefare language | Gurunli |
| Frafra/Farefare man, man from Upper Region | Gurundoo, Gurunpaɣa |
| FraFra potato | piɛhili |
| fragrance | vum |
| francolin | kɔringa |
| French person | Fariŋga |
| French-speaking territory | Fariŋgu |
| fried yam | dundunkolo |
| frog | lɔŋ |
| frogs lɔna]] | |
| fruit | walli |
| fruit (in general), fruits | binwalli |
| fruit-bat | zɔŋ, zunzɔŋ |
| fruits wala]] | |
| fufu | sakɔro |
| Fulani | Fulani |
| Fulani person | Silimiŋa |
| fæces | bindi |
| gaa tree | gaa |
| galago | mabiga |
| galbanum pl. galibanom]] | |
| gall | som |
| gall(-bladder) | binsom |
| garbage | saɣiri |
| garden | gariche |
| garlic | tafarinom |
| garments bin^yɛra]] | |
| Gbewaa, ancestor of the Dagomba | Gbewaa |
| gecko | sabisiga |
| German language | Jaamani |
| German person | Jaamani |
| ghosts yɔɣisi]] | |
| ginger- (and pepper) -'beer' | bio |
| ginger root | zakariʒeebuli |
| gingivitis, gum-disease | luɣilaa |
| girl | bipuɣiŋga |
| girl (pretty ~) | bulimbuɣu |
| girl, nubile, unmarried or not yet having had a child | paɣisarili |
| girl, small ~ | bipuɣimbila |
| girlfriend | mam, maam |
| gizzard | pilinli, pinli |
| glass | diɣi |
| glaucoma | zoompiɛliga |
| glove | nusurigu |
| glow-worm | sambarishee |
| glue, adhesive | gulu |
| goat | bua |
| gold | salinli, saliŋ, salima |
| goldsmith | salindoora |
| Gonja language | Zabaɣisili |
| Gonja person | Zabaɣa, Ʒabaɣa |
| Gonja ways | Zabaɣitali |
| gonna ptc. ya]] | |
| gonorrhoea | kpaɣipiɛliga, sabi^nyuuŋa |
| gourds gaɣa]] | |
| grain | kahu |
| grains chi]] | |
| grain-store | kaʒee |
| grain-store (temporary ~) | ʒee |
| grass gburigu]] | |
| grasses mɔri]] | |
| grasshopper | sakɔɣu |
| grass snake | baŋkom |
| grave | bulli |
| grave-mound | daboli |
| graves gbala]] | |
| grease | kpam |
| great adj. 'biɛɣu]] | |
| grinding-mill | maneeka |
| grinding-stone | nɛli |
| grits, snack food | kaliyama |
| ground | tiŋa |
| ground, earth | tiŋgbani |
| groundnut | simli |
| grub, maggot | bibilli |
| Grunsi people, land inhabited by the ~ | Guruŋ |
| guano | nɔbindi |
| guava guabe]] | |
| guava fruit | gɔva |
| guava tree | gɔva |
| guineacorn | kaʒiɛɣu |
| guineafowl | kpaŋ, kpɔŋ |
| guinea fowl | laanigu |
| guineafowls kpini]] | |
| guineaworm | nyalifu, nyɛrifu |
| guineaworms nyili]] | |
| gum (without the teeth) | lamli |
| gum-disease, gingivitis | luɣilaa |
| gum-resin, stacte pl. stakti]] | |
| gum that exudes from trees, resin | diɣiri |
| hair zabiri]] | |
| hair, fur on animals | kɔbigu |
| hair of the head | zabigu, zɔbigu |
| hand | nuu |
| hare | sooŋa |
| harmattan | kikaa |
| harmattan haze | guŋgunlɛrigu |
| hartebeest | sibiga |
| Hausa | Jɛngbɛɣu, Jɛŋgbɛhili |
| Hausa language | Gbɛngbɛhili |
| Hausa man | Gbengbɛdoo |
| Hausa person | Gbɛngbɛɣu |
| Hausa ways pl. Gbɛngbɛri]] | |
| Hausa woman | Gbengbɛpaɣa |
| hawk | suligu, suliga |
| hawks wubisi]] | |
| haze | nyɛfiti |
| haze (harmattan ~) | guŋgunlɛrigu |
| haze of dust | taŋkpolɛligu |
| he ŋun]] | |
| he/she, him/her, his pn. o]] | |
| head | zuɣu |
| head-louse | kpibiga |
| heads zuɣuri]] | |
| heart | suhu, suhi |
| hearts suhuri]] | |
| heaven | alizanda, tiŋsuŋ |
| heavy, to be v. tibisa]] | |
| hedgehog | yuɣimpini |
| hen | nɔ^nyaŋ |
| herbs for medicine | mɔɣu |
| hip | sakpuɣili |
| hip-bone | shɛkɔbili |
| hippopotamus | ŋamli |
| hips | kpiligu |
| home yiŋ]] | |
| honey | shikpam, shiri |
| honey-ant | nayiliga, timbuli |
| honey bee | shia |
| honeycomb | shi^gbani |
| horn yiligu]] | |
| horn (musical) | kikaa |
| horn, bugle | bani |
| hornbill | tuliŋkpi |
| horn of an animal | yilli |
| horns gbɛri]] | |
| horse | wahu, wɔhu, yuɣu |
| horse-fly | kabiga |
| horsefly sakabiga]] | |
| horses yuri]] | |
| house | yili, yiŋa |
| house-fly | zoo |
| human- (in fixed compounds) st. nin-]] | |
| human being | ninsala |
| humanity | sala |
| hundred kɔbiga]] | |
| hundred/s kɔb-]] | |
| hunger | kum |
| hunger season | fifali |
| hungry season finfali]] | |
| husks of grain | wurigu |
| husks of millet | zawurugu |
| hæmorrhage | farigu |
| I pn. mani, sg. m, n]] | |
| ill, to be v. biɛ]] | |
| infant | bilɛɣu |
| insect | binneeŋa |
| insect, living thing | binnɛɔŋ |
| insects lɛla]] | |
| intestine | nyɔɣu, binpuli |
| intestine (of animal) pl. binnyɔri]] | |
| iron | kurugu, kurigu |
| jackal | yɔbaa, zɔbaa |
| javelin | kpani |
| jawbone (dry) | yee |
| Jewish person | Yahuda |
| jinn (Muslim spirits) | kpukpariga |
| joint | tuɣili |
| joints tuɣa]] | |
| jolof rice | dafaduka |
| KaMara, residents of Larabanga | Laabaŋa |
| Kantoonsi (ethnic group) | Kantooŋa |
| kapok, cotton | gumdi |
| kapok tree | guŋa, kantɔŋ |
| kidney | yaamni, yaannini |
| kite (bird) | wubiga |
| knife | sua |
| knife (flint ~) | piliŋ |
| kola nut | guli |
| Konkomba | Kpuŋkpana |
| Kpanalana (title - Maasu) | Maasu |
| Kpariba - people near the Gonja borders pl. Jɛra, pl. Kpariba]] | |
| Kpini, the Guineafowl Festival | Kpini Chuɣu |
| ladder | darigu |
| ladle | chɛriga |
| ladle (for porridge) | ŋmangbaa |
| lamb | piɛbila |
| lamb (male) | piɛlabila |
| lamb, female | piɛsabila, piɛsaa |
| land | tiŋa |
| language | yɛligu, yɛtɔɣili |
| language (specific ~) | balli |
| language of the Frafra/Farefare | Gurunli |
| Larabanga people, KaMara | Laabaŋa |
| large intestine | bimpuli |
| larva | zuli |
| larvae zuya]] | |
| leaf | vɔɣu |
| leaves vari]] | |
| leather | gbɔŋ |
| Lebanese, Asian person | Kɔtachi |
| Lebanese, Portuguese | Pɔtachi |
| leech | daanbiɛɣu |
| left hand | nuzaa |
| leg-and-foot | napɔŋ |
| lemon | nyimsili |
| lemon-grass | fukaɣili |
| leprosy | kɔŋ |
| lice of fowls | nɔyuni |
| life | nyɛvili |
Part 2
[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]| English | Dagbanli |
|---|---|
| light | neesim |
| lightning | sadibu |
| lion | gbuɣinli |
| lip | naŋgbampibili |
| liquid, juice, water | kom |
| liver | sabili |
| living person | nyɛvililana |
| living thing | binneeŋa |
| locust | toliga |
| locusts | toli |
| loincloth | tanchili |
| London | Laundani |
| loofah | gbandɔrigu |
| Lord, the Lord | duuma |
| LORD, the ~ | Yawɛ |
| love potion | muhibba |
| lower leg | bee |
| lumbar region | shee |
| lumber, timber | dakuɣu |
| lung | sapuɣu |
| machete | sua |
| magician, herbalist | dabaralana |
| magic 'medicine' | tim |
| mahogany tree | kuɣa |
| maidservant | biyola |
| mainstream, big river | kulikpaŋ |
| malaria | kpaɣiʒiɛɣu |
| mamba | baŋkom |
| Mampruli language | Ŋmampilli |
| Mamprusi land | Ŋmampirigu |
| Mamprusi person | Ŋmampiriga |
| man | daba |
| man (not woman) | doo |
| mango | mɔŋgu |
| manioc [Am.], cassava | katiŋguŋa |
| manure | kulim |
| marijuana, 'wee' [Gh.]', cannabis | wee |
| marijuana, cannabis, 'wee' [Gh.] | vɔɣu |
| market | daa |
| marriage | amiliya |
| marrow (bone ~) | kɔbili |
| marrow bone | boligu |
| marsh | fadama |
| marsh, swamp | saŋ |
| marshy ground | baa |
| martin | sakpaleeŋa |
| martingale | gumiika |
| mascara-brush | chilimua |
| mask, a caricature | doodo |
| mason, stonecarver | kuɣkpɛra |
| mat | sɔŋ |
| mat, of raffia | pɔŋ |
| mat, 'zana' mat | gballi |
| matches | manchisi |
| mat door | kalinli |
| mats | gbala |
| mattress | bɛɛlli |
| mattress (?) | mafarisi |
| meat | nimdi |
| meat (fresh ~ with fat) | nimʒee |
| meat, boneless (fillet, breast of a fowl) | nimbuɣiti |
| meat, fresh ~ | nimmaha |
| menstruation | mahim |
| mercury | zeeba |
| metal | kurugu |
| metal object, tool | kuribini |
| mildew | maligu |
| milk | bihim |
| millipede | binakpaa |
| minnow | yabiliga |
| mirror | diɣi |
| molar tooth | nyinbaɣu |
| Moore | Mɔhili |
| monitor lizard | wua |
| monitor lizard (Bosc's) | yuɣu |
| mongoose | tibiga, tubiga |
| monkey | jɛŋa |
| monkey (patas) | ŋmaaŋa |
| monkey, green ~ | jandɔɣu; jaŋa |
| monkey [sp.], black colobus | ŋmaansuliga |
| moon | goli |
| morning-star | ŋmariga |
| mortar, pounding-pot | toli |
| mortuary | mɔchiri |
| mosque, place of prayer for Muslims | jiŋli |
| mosquito | duuŋa |
| mosquito net | jiransabilo |
| mosquito screen | mataŋkali |
| moss | kalima |
| Mossi country | Mɔɣu |
| Mossi hat | woliga |
| Mossi person | Moo |
| mother | ma |
| mother's housepeople, maternal relatives, uterine kin | mayilinima |
| motor vehicle | loori |
| mountain | zoli |
| mouse | jaŋgbariga |
| mouse, field mouse | sɔbili |
| mouse, rat [sp.] | sabili |
| moustache | naŋgbaŋkɔbri |
| mudfish | naringa |
| mudstone | zɔburigu |
| mud wasp | vulinvuŋa |
| muezzin | landana |
| mule | buntaaŋa |
| mumps | zaajira |
| muscles of stomach | pugbɔŋ |
| mushroom | malɛɣu |
| mushrooms | miri |
| musical instrument | biɛɣu |
| musk of the civet cat | zinibaam |
| Muslim scholar | alikali |
| muzzle (part of animal) | noli |
| Naa Noli (an elder of the Yaan-Naa) | Naa Noli |
| nail | kpaa |
| name | yuli |
| naming ceremony (Muslim) | suuna |
| Nanumba person | Nanun |
| Nanung, the country of the Nanumba | Nanuŋ |
| nape | nyiŋgɔbaa |
| nape of the neck | nyiŋgoli |
| narrow, to be | muɣi |
| nasal mucus | nyɛmari |
| nasal septum | nyɛshia |
| native authority police | doogali |
| nature | nama |
| navel | nyukpaa |
| neck | nyiŋgoli |
| neck-bone | nyiŋgɔkɔbili |
| necklace | nyiŋgɔkɔriga |
| needle | shɛriga |
| neem tree | nyimsa |
| nest (made of sticks or grass) | tɛɣu |
| neuralgia | saŋkpaŋa |
| neuralgia of the eyebrows | ningbɔɣu |
| newborn baby | bipalli |
| nickname | yupaa |
| night | yuŋ |
| night-blindness | nindali |
| nightjar (bird [sp.]) | zapaliɛɣu |
| nightmare | dihinli |
| night prayers | asam |
| nineteenth and last day of Damba | Biɛlikulisi dali |
| no | ai |
| nose | nyee |
| nostril | nyɛvoli |
| number | kalinli |
| number, numeral | lamba |
| Nzima (southern ethnic group) | Simbaa |
| oak | oki |
| oar | ŋarɔŋpɔɣu |
| oath | pɔri |
| occiput | kpali |
| oil palm | abe tia |
| oil-palm tree | kpakpa |
| okra | maani |
| Old Testament, (Jewish) Law | Atuura |
| oribi | waliga |
| owl | kaɣu; viɣu |
| palm-nut | abe |
| palm-oil | aleji |
| palm tree (borassus) | kpukpaliga |
| palm tree (oil palm) | abe tia |
| palm wine | bam |
| parrots | karakɔhi |
| partridge | kɔriŋga |
| patas monkey, male | ŋmaandɔɣu |
| pawpaw (fruit or tree) | gɔndili |
| peak (of hill, mountain) | chunchuni |
| pearl | waya |
| pepper (fruit, or as a condiment) | naanzua |
| person | nira; indef. so |
| pig | kuruchu |
| pigeon (domestic, or general) | ŋmani |
| pigeon-pea | adua |
| pilgrimage circumambulation of the Ka'aba | tawaafu |
| pilgrimage to Mecca | aʒi |
| pineapple | alafiɛ |
| Piper guineense | naanzua |
| placenta (of animal) | zoli |
| placenta (of humans) | yoli |
| plover (bird) | ŋmɛlinŋmee |
| porcupine | shɛlinli |
| porcupine quill | shɛlingoli |
| Portuguese, Lebanese | Pɔtachi |
| prayer (Muslim, optional) | suuna |
| prayer, intercession | wunsuhigu |
| prayer, Muslim early-morning ~ | wɔluusa |
| prayer, Muslim ~-line | safu |
| prayer, supplementary -- non-compulsory Muslim worship done before or after a compulsory daily prayer | naafiila |
| prayer beads (Muslim) | tasibaha |
| prayer-hour (Muslim) | azafari; fazirill; liisa |
| prayer hour (sunset prayer) | mangariba |
| prayer-mat | jiliŋgbaŋ |
| prayers of intercession | adua |
| priest (R.C.) | faada |
| pruritus ani | gbini |
| pubic hair | yokɔbigu |
| pubic hair (woman's) | pankɔbiri |
| puff adder | bahigu |
| pupil of the eye | nimbia |
| python | waɣimahili |
| quail | kɔringa |
| race, tribe | zuliya |
| raffia palm | kpaɣu |
| rain | saa |
| rainbow | sagani |
| rat, giant ~/pouched ~ | dayuɣu |
| rectum | nyirivɔɣu |
| reedbuck | vuliɣu |
| rice | shinkaafa; siŋkafa |
| roan antelope | kɔɣu |
| rock-hyrax | sibiga |
| round-worm parasite | mɛbinli |
| royal python | saŋgundili |
| Sahara desert | amaada |
| salt | yalim; yɛlim |
| salt, iodated | kpaazaa |
| saltpetre | kaŋwa |
| sandfly | nanviɣu |
| sap, resin | suri |
| sapphire, a blue jewel | safaya |
| scabies | saŋkpani |
| scales (fish-~) | pɔɣu |
| scarab | binajaɣirigu |
| scorpion | nɔŋa |
| scythe | gɔrigu |
| sea | teeku |
| seed, stone, of a fruit | kpilli |
| senna | filasiko |
| sesame | zinzam |
| shawm | alegeeta |
| shea-butter | kpakahili |
| shea fruit | taani |
| shea tree | taaŋa |
| sheep | piɛɣu |
| shell | wɔri |
| short-horn, West African ~ | naɣiŋmaa |
| shoulder | bɔɣu |
| silk | sinichi |
| silk-cotton tree | vabiga |
| sinew | jilli |
| South, Southern Ghana | nyɔŋ |
| sorghum | kaʒiɛɣu |
| soya beans | salintuya; salaŋtuya |
| sparrowhawk | baŋtooŋa; wubiga |
| spinach | aleefo |
| spleen | sabilɛɣu |
| stick of wood | dagaŋa |
| stink-bug | balimbiɛɣu |
| stomach | puuni |
| stomach (external) | puli |
| stomach (internal) | pua |
| stone | kuɣili |
| string | mia |
| sugar-ant | danyɔŋ |
| sugar-cane | dakanda |
| sulfur [Am.] | chilibi |
| swallow (bird) | sakpaleeŋa |
| swamp-ebony tree (Diospyros mespiliformis) | gaa |
| sweat-fly (Syrphidae) | tabilalaa; vinyaɣiluŋa |
| sweet potato, 'yam' [Am.] | wulijo |
| swift (bird) | sakpaleeŋa |
| tamarind | puhiga; puhuga |
| tamarind fruit | puhuri |
| tapeworm | garili |
| teak | aluura |
| telegram | tangaram |
| telephone | tarifom; talifom |
| television | tarivisa |
| testicle | lani |
| tetanus | daridari |
| thatching-grass | mɔbaha |
| thorn-tree, acacia (Vachellia) | gɔtia |
| tick (insect) | baŋkaŋa |
| tomato(es) | kamantoo |
| tonsilitis | diligu |
| tortoise | kpakpili |
| traditional priest | baɣayulilana |
| tree (general) | tia |
| tree-bark | tipɔɣu; tipaɣiri |
| tributary of river | bimbali |
| trichiasis, disease of the eye-lashes | niŋkatirisi |
| tuber, "edible root like a potato" | nyiriginli |
| tuberculosis, TB | kɔhimpiɛligu |
| tuberculosis of cattle (Mycobacterium bovis) | sapuɣu |
| tuberculosis of the cheek | kparimbuli |
| turkey-buzzard [Am.] | juɣu |
| tusk (of bushpig, hippopotamus, elephant) | nyindaa |
| Twi, Fante, Akan | Kambɔnsili |
| udder of animals | bihigu |
| urine | dulim |
| vegetable | ʒiɛvɔɣu |
| velvet cloth | ago |
| vertebræ | yaaŋkɔbili |
| virus | binneembila |
| vulture | juɣu |
| vulva | pani |
| wall (city-wall) | goondaa |
| walled town | birini |
| wall of room | dukpini |
| warrior (traditional) | tɔbbia |
| warthog | dee |
| wasps' nest | dagaŋa |
| water-calabash | kɔchuɣu |
| weaver-bird | kpalua |
| wedding | amiliya |
| week | bakɔi |
| weevil | saliga |
| western (Senegal) hartebeest | zɔbuŋa |
| whooping cough | kɔhindɔtɔntɔn |
| woodpecker | tiyɔchɛrigu |
| woodworm, borer-beetle | dundum |
| xylophone | giliga; jiliga |
| Yoruba person | Anaago |
| zebu (humped cattle) | gɔbili |
Kundivihira
[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]- ↑ Naden, Tony. 2014. Dagbani dictionary. Webonary.