Sham Ennessim

Sham Ennessim

public holiday

Tiŋa	Egypt
Dabisili shɛli dini niŋdi yuuni pulini	Easter monday

 

 From Wikidata

Sham Ennessim (Arabic: شم النسيم, Sham Ennesim, IPA: [ˈʃæmm ennɪˈsiːm]) nyɛla chuɣu shɛli din piini yuun' palli shɛli mɔri ni ti pihita, ka Egypt nima adiini balibu kam puhirili. Lala dabisili maa nyɛla vuhim dabisili n ti Egypt tingbani maa zaa.

Sham Ennessim chuɣu ŋɔ nyɛla din kuri Easter Monday saha kam, din nyɛ dabsili din kanna Easter nyaaŋa, ka di mini Orthodox asɔri duu maa dɔli. Lala musulim yuli ŋo Sham Ennesim nyɛla din lebigi n-wuhi " Zephyrs puuni nyɔm".

Chuɣu maa nyɛla din ŋmahinli nyɛ kali yɛltɔɣa. Egypt nima nyɛla ban kuri bɛ saha dabisili muni maa zaa n puhiri li, diɛma,kɔduɣili,mɔri shɛhi, din be mɔɣuni,kali bindira shɛŋa bɛ ni dira lala chuɣu ŋɔ puhibu ni n nyɛ fesikh, din miha, ka yɛlim beni, ni za kuma, di mini salaadi, alibalisa vagaha, ni tuya.

Chuɣu shɛli din kali go n gili luɣuli kam ŋo nyɛla din mini chuɣu shɛli din nyɛ gal' duɣira peenti ni la ni miri taba, din tooi nyɛ bɛ ni diri shɛli bee bɛ ni mali shɛli n tiri niriba Naawuni zuɣu.

Taarihi

Chuɣu maa ni kuli n yina shɛli nyɛla din na bɛ tooi n be n ti niriba, dinzuɣu, bɛ puhirili mi Egypt n doli bɛ Egypt yɛl' kura.

Bɛ daa yɛliya ni di saha ŋɔ yuli maa nyɛla din yina bindira kpuɣibu saha, (Shemu), ni di saha chuɣu maa maŋmaŋa din kanna yuuni kam mɔri yi ti puhirila bɛ wuhiri di dabisa nyaaŋa ha kamani yuun' tusaa anahi ni kɔbisinu 4,500 years.

Mɔri maa yi ti puhira, Egypt nima lihiri limi ni be yɛl' kura saha kanna. Di wuhiri la kɔbu piligu , binbira saha m bala, kɔbu, n ti pahi bindira kpuɣibu. lala saha maa wuhirila Egypt nima biɛhigu ni nyɛ shɛli.

Bɛ bindirigu ni wuhiri shɛm

Bindiri shɛli bɛ ni dira lala chuɣu maa puhibu saha maa wuhirila Egypt nima kali ni bɛ yɛl kura, kamanit, lettuce, din wuhiri dɔɣim yɛl' tɔɣa, ka wuhiri nira ni yɛn nira ni biri ka yɛn che shɛli.

Pliny, Roman nima taarihi tira, daa sabita n wuhi ni alibalisa daa nyɛla Egypt nima ni ti shɛli jilima. Di yi ti niŋ ka alibalisa yirina yuuni pulini di wuhiri la Egyptian nima ni jɛmdi bɛ suuna shɛm. alibalisa lahi nyɛla bɛ ni daa mali shɛli guri Bɛ kpiimba ka bɛ bɛ saɣindi, ka di lebi bɛ ni mali shɛli zali lala maa zuɣu.

Dabisa

Kpamba maa kaani la di dabisa maa n doli Pope Demetrius (189-231 AD) ni daa zali dabiEaster hɛli ni ti Water maa din kuli yɛn che ka di doli taba .

saha shɛli ,kpiim yirina ban be Giza puhila mawlid chuɣu n-ti Abu Huraira ka di mini Sham Ennissim puhi fahim yini.