Angelina Acuña
| Angelina Acuña | |
|---|---|
![]() | |
| Jutiapa (en) | |
| O ya Tiŋgbaŋ | Guatemala |
| Kpibu shee | Jutiapa (en) |
| Education | |
| Bala yɛlibu, sabbu bee buɣisibu | Spanish |
| Tuma | |
| Tuma | sasabira ni daankpɛɣulana |
María Angelina Acuña Sagastume de Castañeda (31 January 1905 – 14 June 2006) ka o daa nyɛ Guatemalan sasabira ŋu sabiri yɛltɔɣataɣamalisi. O daa nyɛla ŋun niŋdi yɛltɔɣataɣamalisi ka niriba pam mi o ya polo. Sasabira ŋun nyɛ Margarita Carrera booni la Acuña "sister in spirit of Gabriela Mistral".[1]
Maŋmaŋa biɛhigiu
[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]María Angelina Acuña Sagastume de Castañeda[2] nyɛla bɛ ni daa dɔɣi so Jutiapa[3] ka o laamba n-nyɛ Francisco Acuña mini Adela Sagastume de Acuña.[4]
O daa kulila Guatemala City n daa ti chaŋ shikuru n-ti leei karimba ŋun wuhiri "Primary Education." O daa deei la shɛhira gba`n shɛli bɛ ni boli Bachelor of Science mini Letters shikuru shɛli bɛ ni booni Instituto Normal Central para Señoritas Belén. O ni daa siɣisi naai, O daa tum shikuruti tuma duri ni kamani Instituto Normal Central para Señoritas Belén mini Instituto Nacional Centroamérica (INCA).[1] O daa lahi wuhi Florida Southern College (Lakeland, Florida).[4] Acuña daa pilila yɛltɔɣataɣamalisi yihibu na yuuni 1930s ka daa nyɛ paɣa ŋun niŋdi yɛltɔɣataɣimalisi Guatemala ka niriba nini tiɣi o pam, ka zaŋdi o lahabaya niŋdi "newspaper El Imparcial" ni.[5]
O nyɛla ŋun cha`n yɛltɔɣataɣamlisi kompateesa nima pam ni, ka di pina pam.[6][7][8]
Kamani Guatemalan paɣaba ban gba nyɛ sasabiriba, kamani Elisa Hall de Asturias ŋun daa ti wu`gi o nuu ka che sabbu,[9]bee Magdalena Spínola ŋun daa nyɛ nahingu Jorge Ubico Castañeda sulinsi saha, Acuña daa nyɛla ŋun mali sabbu dalimdi kaya ni taɣada nima ka daa ny`e bɛ ni lihiri so ka o ka barina.[10][11]
Yuuni 1938, O daa pahi tuun shɛli bɛ ni boli "Colección lila" n-ti pahi Olga Violeta Luna de Marroquín, María del Pilar de Garcia, mini Magdalena Spínola, dinn daa nyɛ Central America tuuli paɣa yɛltɔ`gataɣamalisi din laɣim taba, ka nyɛ paɣaba ni sabi shɛli ka lahi yihi li na.[12] O nyɛla ŋun pili sabbunima pam[4] ka daa nyɛ ŋun be Academia Guatemalteca de la Lengua ni.[1]
Yuuni 1944, o daa pahi paɣaba laɣinsi ni n-ti pahi Elisa Hall de Asturias, Berta Corleto, Gloria Méndez Mina de Padilla, Rosa de Mora, Irene de Peyré, ni Graciela Quan ni b`e kpa Unión Femenina Guatemalteca Pro-ciudadanía (Union of Guatemalan Women for Citizenship) ni bɛ tuhi bɛ paɣa ninsalisili fukumsi zuɣu. Di ni daa niŋ ka Guatemalan 1944 coup d'état naai zali pala, Anashaara goli 1 March yuuni 1945 piibu piibu daa niŋya zaŋ chaŋ paɣaba fukumsi polo, n-ti tabili paɣaba.[13]
Kpibu
[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]Acuña daa niŋla yuunkɔbiga ni pia ni yini ka daa kpi o yiŋ dundɔni din daa be Jutiapa, Guatemala.[14]
Pina
[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]- Yuuni 1960 o daa di "Woman of the Americas" pini din nyɛ Pan American Union of Women din be New York ni daa ti o shɛli[1]
- Yuuni 1960 Order of Quetzal[1]
- Yuuni 1974 Order of Francisco Marroquín[1]
Distinction of Emeritus of Merit, Faculty of Humanities din be University of San Carlos zaŋti Guatemala ni daa ti o shɛli[2]
- Yuuni 2005 Quetzal of the Jade Maya, pini karili din nyɛ Quetzal pini gahindi zaŋti paɣaba[15]
Tuma shɛŋa
[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]Kundivihira
[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]- 1 2 3 4 5 6 Gonzalez, Ana Lucia (9 February 2014). "Angelina Acuña: maestra del soneto". Prensa Libre. http://www.prensalibre.com/revista_d/Angelina_Acuna-maestra_del_soneto-poetisa_guatemalteca_0_1079892194.html. İstifadə tarixi: 30 May 2015.
- 1 2 "Angelina Acuña" (Spanish). Guatemala: de Guate. 12 September 2004. http://www.deguate.com/artman/publish/personajes_poetas/Angelina_Acu_a_727.shtml. İstifadə tarixi: 29 June 2015.
- 1 2 Angelina Acuña (Spanish). Buenas Tareas (17 March 2011). Retrieved 29 June 2015.
- 1 2 3 Angelina Acuna Castaneda (Spanish). Leo Prensa Libre (8 August 2011). Retrieved 29 June 2015.
- ↑ (August 2008) "Poetisa Chic: Fashioning the Modern Female Poet in Central America, 1929-1944". Dissertations Department of Spanish and Portuguese. Retrieved 29 June 2015.
- ↑ "Finzer (2008)", p 175
- ↑ "Finzer (2008)", p 176
- ↑ Investigación sobre Semilla de mostaza (1938) de Elisa Hall (Spanish). ¿Quién dudó y quién duda? (12 December 2014). Retrieved 19 June 2015.
- ↑ Presentan "Semilla de Mostaza y Mostaza" (Spanish). El Guatemalteco (13 February 2013). Retrieved 19 June 2015.
- ↑ "Finzer (2008)", p 183
- ↑ "Finzer (2008)", pp. 200-01
- ↑ "Finzer (2008)", p 60
- ↑ (March 2001) "Participación Política de las Mujeres en la Primavera Democrática Guatemalteca (1944-1954)" (in Spanish). Participación política, persecución y exilio femenino al sur de la frontera mexicana (En la segunda mitad del siglo XX) Chapter 8. Retrieved 19 June 2015.
- ↑ Obituary, prensalibre.com. Accessed 28 April 2022.
- ↑ "Angelina Acuña Castañeda" (Spanish). Guatemala: El Diario Del Gallo. 2 February 2008. https://diariodelgallo.wordpress.com/2008/02/02/angelina-acuna-castaneda-biografia/. İstifadə tarixi: 29 June 2015.
- ↑ "Finzer (2008)", p 92
External links
[mali niŋ | mali mi di yibu sheena n-niŋ]- Angelina Acuña de Castañeda (Spanish). Estudios Sociales. Retrieved 20 August 2013.
- Biografía de Angelina Acuña (Spanish). Diario del Gallo. Retrieved 20 August 2013.
- Articles with short description
- Short description is different from Wikidata
- Articles with FAST identifiers
- Pages with authority control identifiers needing attention
- Articles with ISNI identifiers
- Articles with VIAF identifiers
- Articles with WorldCat Entities identifiers
- Articles with GND identifiers
- Articles with J9U identifiers
- Articles with LCCN identifiers
- Articles with NTA identifiers
- Articles with SUDOC identifiers
- 1900s births
- 2006 deaths
- Year of birth uncertain
- People from Jutiapa Department
- 20th-century Guatemalan poets
- Guatemalan women poets
- Guatemalan women centenarians
- 20th-century Guatemalan women writers
- Lahabaya zaa
