Yiɣi chaŋ yɛligu maŋamaŋa puuni

Albert Adu Boahen

Diyila Dagbani Wikipedia
Albert Adu Boahen
presidential candidate (en) Translate

1992 -
Eastern Region, Silimin gɔli May 24, 1932
O ya TiŋgbaŋGhana
Kpibu sheeEastern Region, Silimin gɔli May 24, 2006
Bia
Education
Shikuru shɛli o ni chaŋSchool of Oriental and African Studies, University of London (en) Translate
Akuafo Hall (en) Translate
University of Ghana
Mfantsipim School (en) Translate
Bala yɛlibu, sabbu bee buɣisibuSilmiinsili
Tuma
Tumahistorian (en) Translate, university teacher (en) Translate ni politician (en) Translate
Ŋun kpuɣi o tumaUniversity of Ghana
Pin' shɛŋa o ni dee
O ni be paati shɛli niNew Patriotic Party

Albert Kwadwo Adu Boahen (silimiin-goli May biɛɣ’ pishi ni anahi yuuni 1932 ka o kpi silimiin-goli May yuuni 2006) daa nyɛla Ghana karachi, taarihi baŋda ni siyaayasa nira. O daa nyɛla karachi m-be University of Ghana zaŋ gbaai yuuni 1959 hali ni yuuni 1990, zaŋ gbaai yuuni 1971 mali chana o daa nyɛla prufesa. O ni daa nyɛ siyaasa nira la zuɣu, bɛ daa mi o pam ka o zani nti yuuni 1992 Ghana piibupiibu nti wabgu paati din nyɛ New Patriotic Party ban ka nam ni.

Boahen nyɛla bɛ dɔɣi so tiŋ yuli booni  Oseim nti dolodolo yaɣili din nyɛ Presbiteeriyan laamba ka o yaanima lee yina  Juaben din be Ashanti Region Kumahi. O daa chaŋla adiini shikuriti din gbaai yuuni 1938 mini yuuni 1947. O daa chaŋ  Mfantsipim Shikuru din be Cape Coast pɔi ka chaŋ  University College of the Gold Coast, din pa University of Ghana, Legon, nti bɔhim taarihi. O daa naai la yuuni 1956.[1] Yuuni 1959 ka o deei shahira gbaŋ nyɛ dɔɣite (Ph.D.) ni gbaŋsabila taarihi shikuru shɛli din booni  School of Oriental mini Afrika bɔhimbu London, ŋun nyɛ tuuli Ghana tiŋgbani ni[2].

O daa nyɛ tuma University of Ghana yuuni 1959, ka lahi nyɛ a prufesa din gbaai 1971 hali ni o tuma chɛbu yuuni 1990. O daa nyɛla daambilo nti tuma yaɣili din jɛndi taarihi (Department of History). Zaŋ gbaai yuuni 1967 hali yuuni 1975,[1] ŋun nyɛ tuuli gbansabili,[2] ka daa lahi nyɛ toondana (dean) din gbaai yuuni 1973 hali yuuni 1975.[1]. O daa lahi nyɛla ŋun nyɛ sabisabiriba mbe lahabali chuɣu tuma zuɣu din nyɛ (The Journal of African History) ka Cambridge University Press zaŋ wuhi salo ,[2] o daa lahi nyɛla ŋun gori ginda shikuru kara kamani Australian National University yuuni 1969, Columbia University yuuni 1970 mini the State University of New York yuuni 1990 ni yuuni 1991. Din gbaai yuuni 1993 mini yuuni 1999, o daa lahi nyɛla ŋun tum nti UNESCO commitii din daa ŋma kundi din jɛndi tuma yaɣa zaa taarihi Afrika mini kum.